Özel Sağlık Hizmet Sunucularından, Sgk’nın Yaptığı Kesintilerin Dava Yoluyla Geri Alınması

Paylaş:Share on FacebookTweet about this on TwitterGoogle+Share on LinkedInEmail to someone

TC Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı (SGK), Özel Sağlık Hizmeti Sunucularından (ÖSHS) genellikle her yıl yenilenen “Sağlık Hizmeti Satın Alma Sözleşmeleri” ile hizmet satın almaktadır.

Genel Sağlık Sigortası (GSS) Türkiye’deki sosyal güvenlik kurumları olan Emekli Sandığı, Bağkur, SGK, Yeşilkart’ı tek bir çatı altında toplamayı hedeflemiştir. Medula Sistemi bu çalışmanın bilişim ayağıdır. Medula sistemi aracılığıyla SGK ile birçok işlem gerçekleştirebilmektedir. Bunlardan en önemlisi de devlet hastaneleri, özel hastaneler, üniversite hastaneleri, diyaliz merkezleri ve daha birçok sağlık kuruluşunun verdikleri hizmet, kullandıkları tıbbi malzeme ve ilaçların bedelinin ödenmesi için GSS Medula web servislerini yani Medula Sistemini kullanmalarıdır.

Medula, SGK tarafından bizzat kendisinin bilgi yükleyerek oluşturduğu ve tek denetleyicisi olduğu bir sistem olduğundan kimi zaman hatalı girişler nedeniyle haksız kesintilerle karşılaşılmaktadır. Medula sisteminden uygulamada kaynaklanan bu ve benzeri sorunlar nedeniyle SGK, ÖSHS’den yaptığı kimi kesintiler için davalar açıldığı ve “iade” kararları verildiği görülmektedir. Örneğin Medula sisteminde gerekli bazı alanların eksik (boş) olarak girişe izin vermesi örneğin doktorun tescil numarası ve branş bilgilerinin olmaması durumunda kesinti yapılması yaşanan sorunlara bir örnektir. Dolayısıyla bu somut örnekte olduğu gibi çoğu zaman hizmet verilmekte ancak ÖSHS hiçbir sorumluluğu olmadığı halde ortaya çıkan durumdan dolayı zarar görmektedir.

Yargıtay benzer bir uyuşmazlıkta ÖSHS lehine karar vermiştir. “SUT hükümlerine göre reçetelerin yerindeliği kontrol etmesi gerektiği mütalaa edilmiş ise de, kurumun bizzat kendisinin bilgi yükleyerek oluşturduğu ve tek denetleyicisi olduğu sistemin onay vermesi ile hastaya ulaştırıldığı sabit olan ilacın kuruma fatura edilmesinde eczacı davacıya atfı kabil kusur bulunmadığının kabulü gerekir. Mahkemece bu husus gözetilerek davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup hükmün bozulmasını gerektirir.” (Yargıtay 13. Hukuk Dairesi Esas 2014/26470 – 2015/23063 Karar, Tarih 02.07.2015).

Yine bilindiği üzere SGK tarafından “Fatura Bedellerinin Ödenmesi” konulu 2011/62 Sayılı Genelge ile itiraz süre ve yöntemleri belirtilmiştir. Ancak uygulamada söz konusu sürelerin çok kısa düzenlenmesi ve Medula sisteminde, birden çok şubesi olan özel sağlık hizmeti sunucuları için SGK tarafından yapılan kesintinin kimden, neye ilişkin olduğu ve hangi tarihte yapıldığıyla ilgili bir düzenleme bulunmadığından da dolayı uyuşmazlıklar ve hak kayıpları yaşadığı görülmektedir. Yapılan kesintilere ilişkin yaşanan bu uyuşmazlıklardan tümüyle SGK’nın sorumlu olduğu ve kendi düzenlediği, ÖSHS’nin hiçbir şekilde dâhil olmadığı Medula sistemden kaynaklı olduğu da Yargıtay tarafından kabul edilmektedir. Diğer bir deyişle Yargıtay uyuşmazlık konusu hatalardan ÖSHS’nin sorumlu tutulamayacağına karar vermektedir. Böylelikle Medula sistemindeki bir teknik aksaklıktan kaynaklanan hatadan dolayı ÖSHS sorumlu olmayacağı dolayısıyla kesinti yapılamayacağına ilişkin kararlar yerleşik hale gelmiştir.

SGK’nın süresinde olmadığı veya süresinde olup da haksız yere ret ettiği itirazlar için her iki durumda da yargı yolu her zaman açıktır. Hak arama diğer deyişle dava açma özgürlüğü, Anayasa, başta Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi olmak üzere Uluslararası Sözleşmeler ve AİHM kararları ile güvence altına alınmıştır. Son olarak yeni tarihli kararlarında Yargıtay, bir  “Genelge” ile bu hakkın kaldırılması mümkün olmadığına da karar vermiştir. Dolayısıyla “Fatura Bedellerinin Ödenmesi” konulu 2011/62 Sayılı Genelge ile belirtilen itiraz sürelerinin kaçırılmış olsa dahi bu durum ÖSHS’ nun menfi tespit ve istirdat istemli dava açma hakkını ortadan kaldırmamaktadır.

 

07.03.2016

Av.Jülide Işıl Bağatur

Bağatur Avukatlık Bürosu